Hoe patiënten- en naastenorganisaties in de ggz een gefedereerde community opzetten, en welke vragen nog openliggen
Hoe vind je online een plek waar je durft te delen over wat je bezighoudt, zonder afhankelijk te zijn van big tech? Mentaal.nl test daarvoor Bonfire, open source software voor gefedereerde community’s. Op 9 oktober presenteerde Mentaal.nl binnen de werkgroep Designing the Stack, waar PublicSpaces onderdeel van uitmaakt.
Mentaal.nl is een portaal dat dertien patiënten- en naastenorganisaties in de ggz samen bouwen. Het uitgangspunt: mensen delen niet zomaar iets in een groep. Wie online zoekt naar steun bij mentale problemen, leest eerst informatie en ervaringen van anderen, vaak nog zonder precies te weten wat ze zoeken. Daarna zoeken ze de plek die bij hen past, en pas dan maken ze contact. Op BovenJan, het bestaande platform van deze organisaties, ontbreekt die eerste stap: bezoekers belanden direct in grote groepen, waar ze anoniem zijn maar juist daardoor weinig delen. Bonfire biedt beide. Naast groepen zijn er blogs, nieuws en ervaringsverhalen, die je grotendeels kunt lezen voordat je een account aanmaakt.
Zelf bepalen wat je ziet
Bonfire heeft een tijdlijn zoals op sociale media, maar zonder sturend algoritme: gebruikers kiezen zelf welke mensen, groepen en onderwerpen ze volgen. Met zogeheten kringen bepaal je per persoon en per bericht wie iets kan zien of erop kan reageren. Een organisatie kan zo bepaalde berichten alleen voor leden of donateurs openstellen en een gebruiker kan zelf kiezen met wie hij een bericht deelt. Via widgets kunnen organisaties de community in hun eigen website opnemen, in hun eigen huisstijl. “Het is echt van de website naar de community en weer terug, zonder extra barrières,” zegt Bert Stavenuiter, directeur van Ypsilon en BovenJan. Bezoekers hoeven zo niet over te stappen naar een onbekende, technische omgeving; in een eerdere pilot bleek die drempel te hoog. Het Duitse tijdschrift Jacobin werkt al op deze manier, met jacobin.de en jacobin.social.
Een archipel in plaats van een continent
Elke organisatie krijgt een eigen Bonfire-omgeving met eigen regels: een eiland. Tussen die eilanden kun je bruggen bouwen, maar dat is een keuze. Een gebruiker kan zo vanuit één account groepen en blogs bij verschillende organisaties volgen. Omdat Bonfire gebruikmaakt van open standaarden kan er ook een brug gebouwd worden naar andere platforms binnen het Open Sociale Web, zoals Mastodon. Mentaal.nl zet dat bewust tegenover de concentratie van macht bij big tech: wie op één platform zit, is afhankelijk van het beleid van één bedrijf.
De pilot gaat van start
Inmiddels zijn vier omgevingen online en met elkaar verbonden. In oktober starten de eerste pilotgroepen, in november volgen de widgets en eind dit jaar moet er een werkend proof of concept staan. Daarna wil Mentaal.nl opschalen naar meer doelgroepen en lidorganisaties. De pilot moet ook antwoord geven op vragen die nog openliggen: hoe vind je in de ggz de balans tussen openbaar en besloten en hoe richt je moderatie goed in?
Meer weten over Bonfire? Ga dan naar de website.
TheNextSocials
Mentaal.nl is onderdeel van TheNextSocials, een samenwerkingsverband dat werkt aan het open sociale web door het creëren van een set gedeelde bouwstenen waarmee verschillende organisaties hun eigen omgeving en community kunnen bouwen, die toch met elkaar verbonden zijn. In verschillende sectoren wordt al gewerkt aan alternatieve community-platformen. Met TheNextSocials brengen we deze initiatieven samen, verbinden we ze en zorgen we voor gezamenlijke standaarden, principes en uitgangspunten. Meer over TheNextSocials.