Foto door Annet Neijmeijer

Introductie

We zijn nu  —  ongeveer 30 jaar na de uitvinding van het wereldwijde web  —  als mensheid behoorlijk afhankelijk geworden van het internet. Onmisbare digitale tools en services zijn vaak onderhevig aan politieke controle en commerciële belangen, waardoor burgers niet zozeer als mensen, maar eerder als objecten worden gezien.

We delen een gezamenlijke visie dat een alternatief noodzakelijk is en we stellen ons een eerlijker internet voor dat fungeert als een online publieke ruimte.

Met die visie hebben we een coalitie gevormd om samen te werken aan een nieuw digitaal ecosysteem dat gebaseerd is op publieke waarden. Waarbij de gebruikers niet worden gezien als commercieel object of als bruikbare data, maar als gelijkwaardige partners, die een gezamenlijk publiek belang hebben.

De paraplu waaronder wij samenwerken noemen we PublicSpaces.


Ons doel

PublicSpaces werkt toe naar een alternatief software ecosysteem dat het publieke belang vertegenwoordigt en geen winstoogmerk heeft.


Onze waarden en principes

Open

  • het software ecosysteem is even toegankelijk voor elke persoon, netwerk of organisatie.
  • het software ecosysteem functioneert onafhankelijk van invloed van overheden of commerciële of andere politieke krachten.

Transparant

  • de gebruikte technologie is volledig inzichtelijk en toetsbaar
  • het bestuursbeleid (governance) van het software ecosysteem is volledig inzichtelijk en toetsbaar

Verantwoordelijk

  • gebruikers zijn verifieerbaar en de herkomst van de content kan volledig worden onthuld
  • het software ecosysteem garandeert de best mogelijke vorm van bescherming van data – zowel van de content als van de gebruikers
  • het software ecosysteem bewaart of bezit geen enkele persoonlijke data van z’n gebruikers
  • het beheer en bestuur (governance) van het software ecosysteem is gebonden aan de statuten, die garanderen dat het onafhankelijk is van commerciële of politieke invloeden

Souverein

  • gebruikers zijn geen producten – het welzijn en het zelfbeschikkingsvermogen van gebruikers staat altijd voorop
  • gebruikers hebben de volledige controle over hun persoonlijke data, hun content en hun interacties

De gebruiker centraal

  • het software ecosysteem zet ‘privacy by design’ in als basis design principe
  • het software ecosysteem vermijdt zogeheten ‘dark-patterns‘, truuks die ontwerpers van de software inzetten om de gebruikers te verleiden tot gedrag dat ze eigenlijk niet hadden gewild.

Onze beloftes

In onze optiek kan het internet, wanneer het gebaseerd is op bovenstaande waarden en principes, een thuis zijn voor daadwerkelijke publieke ruimtes. Plekken waar een aantal beloftes gedaan kunnen worden aan allen die deze publieke ruimte betreden:

  1. Data van gebruikers zijn veilig en kunnen nooit worden verschaft aan derde partijen.
  2. Gebruikers hebben altijd volledige toegang tot al hun data.
  3. Geen enkele andere data worden verzameld en opgeslagen dan strikt noodzakelijk voor de werking van het software ecosysteem.
  4. Inzicht in de herkomst van content wordt altijd gegarandeerd en daarmee wordt het moeilijker om nepnieuws te verspreiden.
  5. Geen enkele afzonderlijke partij zal de volledige controle hebben over de gebruikservaring of het bestuur of beheer van PublicSpaces; we richten ons op een gespreide manier van controleren en besturen.
  6. PublicSpaces dient geen politiek of commercieel doel, anders dan opgesteld is in de openbaar beschikbare publieke stukken.

Onze vraag

We nodigen iedereen uit die onze waarden, principes en beloftes ondersteunen en PublicSpaces mee zou willen vormgeven, om zich aan te sluiten bij de coalitie en actieve partner te worden.


Amsterdam, 28 juni 2018 (bijgewerkt in september 2019, mei 2021 en juli 2021)